Khái niệm tổ đấu dây
Tổ nối dây của máy biến áp 3 pha được
thành lập bởi cách đấu dây của cuộn dây sơ cấp và cuộn dây thứ cấp, đồng thời
cho biết góc lệch pha của điện áp dây của sơ cấp và thứ cấp.
Tổ nối dây của máy biến áp phụ thuộc vào
chiều dây quấn, kí hiệu đầu dây, và kiểu đấu dây quấn sơ cấp và thứ cấp.
Cách biểu thị tổ đấu dây
Xét trụ một pha máy biến áp có hai dây
quấn sơ cấp: AX; và thứ cấp: ax.

Hình 1-28. Cách biểu thị tổ đấu dây của MBA
Trong thực tế dùng khái niệm giờ để biểu
diễn tổ nối dây. Ta lấy kim phút của đồng hồ làm vectơ điện áp dây sơ cấp và
đặt nó vào số 12 trên đồng hồ. Kim giờ được dùng để biểu diễn vectơ điện áp dây
thứ cấp và nó được đặt trên đồng hồ sao cho góc tạo bởi hai kim bằng góc lệch
pha giữa điện áp dây sơ cấp và thứ cấp. Kim giờ chỉ số nào là tổ nối dây của
máy biến áp 3 pha.

Hình 1-29. Cách biểu thị tổ đấu dây của MBA 3 pha bằng mặt kim
đồng hồ
Máy biến áp
ba pha nối Y/Y-12 (hình 1-31).

Hình 1-31. Tổ đấu dây Y/Y-12
Để nguyên dây quân sơ cấp, dịch dây quấn
thứ cấp a→b, b→c, c→a, ta có tổ nối dây Y/Y-4, dịch tiếp một lần nữa ta có tổ
nối dây Y/Y-8. Nếu ta đổi
chiều dây quấn ta có tổ đấu dây Y/Y-6, 10, 2. Ta có các tổ nối dây chẵn.
Máy biến
áp ba pha nối Y/Δ-11 (hình 1-32).

Hình 1-32. Tổ đấu dây Y/ Δ -11
Để nguyên dây quân sơ cấp,
dịch dây quấn thứ a→b, b→c, c→a, ta có tổ nối dây Y/Δ-3, dịch tiếp một lần nữa
ta có tổ nối dây Y/Δ-7. Nếu ta đổi chiều dây quấn ta có tổ đấu dây Y/Δ-5, 9, 1,
ta có các tổ nối dây lẽ.