Điều kiện và nguyên lý kích từ song song a. Điều kiện tự kích từ Có
từ dư (Φdư) Chiều
từ trường dây quấn kích từ phải trùng chiều từ trường dư b. Điều kiện tự kích từ Máy cần thực hiện một
quá trình tự kích từ để hoạt động. Khi mở máy, không có dòng điện kích từ, từ
thông (từ thông dư Φdư) trong máy do từ dư của cực từ tạo ra, bằng
khoảng 2¸3%
từ thông định mức. Khi phần ứng quay, trong dây quấn phần ứng sẽ có suất điện
động cảm ứng do từ thông dư sinh ra (có trị số nhỏ). Suất điện động này
khép mạch qua dây quấn kích từ (điện trở điều chỉnh mạch kích từ ở vị trí nhỏ
nhất), sinh ra dòng điện kích từ, làm tăng từ trường cho máy phát. Quá trình
tiếp tục cho đến khi đạt điện áp ổn định. Để máy phát có thể thành lập điện áp, cần
thiết phải có từ dư và chiều từ trường dây quấn kích từ phải trùng chiều từ
trường dư. Nếu không còn từ dư, ta phải mồi để tạo từ dư. Nếu chiều hai từ
trường ngược nhau, ta phải đổi cực tính dây quấn kích từ hoặc đổi chiều quay
phần ứng Đặc tính của máy phát 1 chiều kích từ song song a.
Phương trình máy phát một chiều kích từ song song Mạch kích từ: Ukt = Ikt(Rkt+Rđc) Mạch phần ứng Dòng
điện phần ứng Iư bằng dòng điện tải It. Phương
trình dòng điện là: Iư = It + Ikt Phương trình điện áp U = Eư
– Iư.Rư
trong đó: Rư là điện trở dây quấn
phần ứng.
Rkt là điện trở dây quấn
kích từ.
Rđc là điện trở điều
chỉnh. b. Đặc tính Khi dòng điện tải It
tăng, dòng điện phần ứng Iư tăng, điện áp U giảm xuống do những
nguyên nhân sau (ngoài nguyên nhân thứ nhất và hai giống như máy kích từ độc
lập, thêm một nguyên nhân thứ ba): 1- Từ
trường phần ứng tăng, làm cho từ thông giảm, nên sức điện động Eư
giảm. 2- Điện
áp rơi trong mạch phần ứng Rư Iư tăng. 3- Điện
áp U giảm, dòng điện kích từ giảm, nên từ thông cực từ và suất điện động càng
giảm, Do đó đường đặc tính ngoài dốc hơn so với máy kích từ độc lập
Hình 4-
13. Đặc tính của MFĐ một chiều
kích từ song song
Từ đường đặc tính
(hình 4-13) ta thấy, khi ngắn mạch, điện áp U = 0, dòng kích từ bằng không,
suất điện động trong máy phát chỉ do từ dư sinh ra vì thế dòng điện ngắn mạch In
nhỏ so với dòng điện định mức. Để điều chỉnh điện áp, ta phải điều chỉnh dòng
điện kích từ.